Учора вечарам на гадзінку зазірнула суседка. Пакуль заварвалі на кухні гарбату, за акном некалькі разоў грымнула.

“Во, зноў хмара дажджавая плыве”, – зазначыла яна. А яшчэ праз хвілін колькі дадала: “Не будзе ўраджаю з такім надвор’ем. Жаўцее на дачы цыбуля, у балоце сядзяць буракі, не спеюць, а гніюць клубніцы. Усяму хочацца сонца і цяпла. А тут кожны дзень лье і лье”.

Наракаюць на дождж і вяскоўцы. Чэрвень, самы сенакос, травы выраслі ў пояс, а сена ў хлявах – ні каплі. “Гэткі вялікі кавалак канюшыны пасеялі, думалі скосім, карове корму на ўсю зіму будзе, – расказвае знаёмая жанчына. – А тут дождж і дождж. Карацей, згніла наша канюшынка. Нават да капы мы яе недасушылі. А колькі працы мужу было! Рукі вырваў, пакуль скасіў. Цяпер толькі і засталося, што грэбсці, ды ў канаву якую звозіць. Крыўдна, а што зробіш. З прыродай жа не паспрачаешся”.

Не баіцца нічога хіба што трава. Расце сабе, ды расце. У мінулыя выхадныя адна мая прыяцелька ездзіла да сяброў на дачу. “Віцебшчына – цудоўная, – дзялілася яна пасля ўражаннямі, – такія азёры, такая прырода”. Але ўразіла жанчыну не гэта. У памяці засталіся пустыя, пазарастаўшыя па вокны хаты, пакінутыя вёскі. Сэрца сціскалася, калі глядзела на выбітыя вокны, напалову разбураныя коміны, паваленыя агароджы. Колькі ва ўсё гэта было ўкладзена працы, грошай, сіл!

“Сяброўка прапанавала з’ездзіць у пустую вёску, – расказвала яна. Вуліца ў ёй доўгая-доўгая, мо кіламетры два. Уздоўж дарогі па абодва бакі хаты. Закрытыя шчыльнай сцяной баршчэўніку, яны амаль што не бачныя. Мы ішлі па ціхай, бязлюднай вёсцы. Плакалі. Не вытрымалі, у адным пакінутым двары назбіралі букецік чырвоных кветак, падобных на гваздзікі. Навошта яны тут, калі няма каму радавацца і цешыцца”.

Падобнае прыходзіць мне ў галаву, калі бачу закінутыя сады ля даўно ўжо пустых хат. Адразу яны буйна цвітуць, а бліжэй да восені напаўняюць наваколле саладкаватым водарам спелых яблыкаў. З іх можна было б варыць варэнне і джэм, іх можна было б сушыць на кампот. Альбо, пераклаўшы спелай саломай, занесці позняй халоднай восенню ў склеп, дзе яны захоўваліся б да вясны. Толькі… няма каму гэта рабіць. І зноў жа, ні з прыродай, ні з законамі жыцця не паспрачаешся.

Марына СЛІЖ.