На беразе Вілейскага вадасховішча. Фота Аксаны Ярашонак.

Для таго, каб адпачынак нёс толькі задавальненне, не варта забываць пра асноўныя правілы бяспекі. Безумоўна, надзвычайных сітуацый на вадзе варта пазбягаць, аднак, калі ўжо вы ці навакольныя апынуліся ў форс-мажорных абставінах, то неабходна дакладна ведаць, як дзейнічаць.

Больш за ўсё латам да небяспекі схільныя дзеці. Менавіта таму, адпраўляючыся з імі на вадаём, растлумачце, як трэба сябе паводзіць, каб не патрапіць у бяду. Не выпускайце іх з-пад увагі – заўсёды будзьце напагатове, бо дапамога можа спатрэбіцца малому ў любы момант. Але памятайце, што рана ці позна ваша дзіця рушыць услед вашаму прыкладу, а не парадам, таму строга выконвайце правілы паводзін на вадзе самі.

Пра пачуццё меры пры купанні

Адна з праблем падчас плавання – гэта пачуццё меры, якое многія губляюць, забываючы, што доўгае знаходжанне ў вадзе прыводзіць да пераахаладжэння арганізма. Калі Вы адчулі дрыжыкі, трэба неадкладна выйсці на бераг і зрабіць кароткую, але энергічную прабежку. Працягласць купання залежыць ад тэмпературы паветра і вады, сілы ветру. Найбольш спрыяльныя ўмовы – яснае ціхае надвор’е ад + 25 ° С і вада не ніжэй + 18 ° С.

Не кідайцеся з разбегу, заходзіце ў ваду паступова, каб даць целу прывыкнуць да перападу тэмператур і пазбегнуць спазмаў крывяносных сасудаў. Калі вы шмат часу правялі на сонцы, не спяшаецеся: адыдзеце ў цень, астыньце і толькі потым ідзіце плаваць. Не варта купацца нашча або адразу пасля ежы. Рабіць гэта лепш праз паўтары гадзіны пасля прыёму ежы.

Ні ў якім разе не заходзьце ў ваду вачас навальніцы. Навучыцеся адпачываць на вадзе: лежачы на ​​спіне або прыціснуўшы калені і локці да грудзей і жывата (паплаўком). Калі заплываеце далёка, беражыце сілы, час ад часу адпачывайце. Не адплывайце далёка ад берага на надзіманых матрасах. Калі плаваеце дрэнна, трымайцеся бліжэй да берага, каб у любы момант закрануць дно нагамі.

Здарылася сутарга

Даволі частае здарэнне – сутарга. Яна можа паўстаць калі заўгодна і дзе заўгодна, таму гатовым трэба быць заўсёды. Калі Вы адчулі, што звяло нагу (часцей за ўсё ікраножную мышцу), не панікуйце і ня губляйцеся. Зрабіце глыбокі ўдых і акуніцеся пад ваду з галавой.

Моцна ўхапіце рукой вялікі палец і цягніце ступню на сябе, пакуль нага не выпрастаецца цалкам. Адразу ж плывіце да берага.

Трапілі ў вір

Яшчэ адна небяспека, якая можа ўзнікнуць на Вашым шляху – вір. У такім разе варта набраць пабольш паветра ў лёгкія, пагрузіцца ў ваду і, зрабіўшы рывок у бок плыні, ўсплыць на паверхню. Калі ж Вы патрапілі ў моцнае цячэнне, не плывіце супраць яго: выкарыстоўвайце цячэнне, каб наблізіцца да берага.

Заблыталіся ў багавінні

Перашкодзіць купанню могуць таксама зараснікі багавіння. Калі гэта здарылася, трымаючыся на плаву, спакойна падцягніце ногі і асцярожна вызвалілі ад водарасцяў.

Пачалі тануць

Калі вы пачалі тануць, трымаць сябе ў руках у дадзенай сітуацыі вельмі складана, аднак неабходна. Не боўтайцеся, супакойцеся і перавярніцеся на жывот або на спіну, раскіньце як мага шырэй рукі і ногі – так вы ўсплывеце на паверхню. Лежачы на ​​жываце, каб зрабіць новы ўдых, падніміце галаву, а затым выдыхайце ў ваду. Лежачы на спіне, дыхайце павольна і глыбока. Не выдыхайце да канца, у лёгкіх заўсёды павінна заставацца паветра, яно будзе падтрымліваць вас.

Рукамі злёгку грабіце ваду пад сябе, гэта таксама дапаможа заставацца на плаву. Крыху адпачнуўшы, плывіце да бліжэйшага берага.

Нехта пачаў тануць

Сцвярджэнне, што выратаванне тапельцаў – справа рук саміх тапельцаў, дзейнічае не заўсёды. Майце на ўвазе, што ў нейкі момант выратаванне тапельцаў можа стаць справай вашых рук, і вы да такога павароту падзей павінны быць гатовыя. Для пачатку паклічце на дапамогу іншых людзей або выратавальнікаў, калі такія побач ёсць. Кіньце выратавальны круг або доўгуювяроўку з вузлом на канцы. Калі ёсць лодка, то падплывіце да чалавека на ёй іпаспрабуйце дапамагчы. Калі ж Вы плаваеце добра і ўпэўненыя ў сваіх сілах,паспрабуйце дабрацца да плыўца самастойна. Наблізіўшыся, абхапіцеяго ззаду за плечы і паспрабуйце пазбегнуць сутаргавых спробаў ўхапіцца за вас, плывіце з імназад. Калі ж тапелец без прытомнасці, цягніце яго да берага, узяўшы рукой падпадбародак такім чынам, каб яго твар пастаянна знаходзіўся надпаверхняй вады. Папытаеце людзей, якія знаходзяцца побач, выклікаць хуткую.

Неадкладна прыступайце да аказання першай дапамогі. Параліч дыхальнага цэнтра наступае праз чатыры-шэсць хвілін пасля пагружэння пад ваду, а сардэчная дзейнасць можа захоўвацца да 15 хвілін, таму мерапрыемствы па аказанні дапамогі павінны выконвацца хутка. Калі пацярпелы паспеў наглытацца вады ці страціў прытомнасць, неабходна адразу ж выдаліць ваду з яго лёгкіх. Для гэтага пакладзіце яго жыватом на валік (бервяно) або на калена так, каб галава звешвалася ўніз. Рэзка  націскайце далонямі паміж лапатак. Паўтараць гэтую працэдуру варта да таго часу, пакуль з рота пацярпелага не пацячэ вада. Калі ж дыхаць пацярпелы пасля гэтага не пачне, трэба пераходзіць да сардэчна-лёгачнай рэанімацыі (СЛР). Перавярніце чалавека на спіну і пакладзіце яго на цвёрдую паверхню. Ачысціце нос і рот ад бруду і глею. Прыступайце да штучнага дыхання і непрамога масажу сэрца: два ўдыхі – 30 націсканняў. Працягвайце датуль, пакуль пацярпелы не зможа дыхаць самастойна або не прыедзе хуткая медыцынская дапамога.

Адпачынак у вадаёма, на жаль, не заўсёды сканчаецца ўдала, таму да любых нечаканасцяў трэба быць гатовым як фізічна, так і псіхалагічна. І тут важна навучыцца кантраляваць сябе ў непрадбачаных абставінах, не дазваляць страху авалодаць сабою. Памятаеце, як толькі вы супакоіцеся, выхад з сітуацыі, нават надзвычайнай, знайсці будзе значна хутчэй і прасцей.

Забараняецца:

– заплываць за знакі агароджы і папераджальныя знакі;

– купацца і ныраць у забароненых і невядомых месцах;

– купацца ў стане алкагольнага ап’янення;

– скакаць у ваду з дамбаў, прыстаняў, катэааў, лодак, плытоў;

– дапускаць свавольствы, звязаныя з ныраннем і захопам канечнасцяў;

– узбірацца на буі і іншыя тэхнічныя збудаванні;

– падаваць ілжывыя сігналы бедства;

– перамяшчацца ў лодцы з месца на месца пры катанні;

– выкарыстоўваць для плавання дошкі, бярвенне, надзіманыя матрасы, камеры аўтамашын і іншыя дапаможныя сродкі;

– забруджваць і засмечваць вадаёмы.

• Текст доступен на языке: Русский